ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΕΟΡΤΗ ΄Η ΓΕΝΕΘΛΙΑ;

Ο κ. Στέφανος Κασιμάτης δημοσίευσε στην ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 6^ης Ιανουαρίου τ.έ. και στη συνήθη στήλη του κείμενο με τίτλο «Ζήτω τα γενέθλια, κάτω η γιορτή». Στο κείμενο αυτό υπεραμύνεται της καθιέρωσης, ως ετήσιας εορτής για κάθε άνθρωπο, της ημερομηνίας των  γενεθλίων του, αντί της ονομαστικής εορτής του. Ως επιχειρήματα χρησιμοποιεί τα εξής (εν συντομία) : α)  Όλοι γνωρίζουμε ότι η ζωή είναι μια φορά και , κατά συνέπεια, η ημερομηνία της γέννησης είναι προφανώς σημαντικότερη από μια ημερομηνία που η οποιαδήποτε θρησκευτική παράδοση έχει συνδέσει με το όνομά του. β) Η ονομαστική εορτή είναι μία εορτή ενοχλητική, αφού το όνομα του καθενός είναι γνωστό και δίνει την ευκαιρία σε τρίτους να καλλιεργήσουν τη σχέση τους με τον εορτάζοντα δια των ευχών. Είναι,  δηλαδή, μια δημόσια γιορτή, εν αντιθέσει  με τα γενέθλια που  είναι κατεξοχήν ιδιωτική  και μπορούν να τη γνωρίζουν μόνον  όσοι εμείς θέλουμε. γ) Ο εορτασμός των γενεθλίων είναι μια γιορτή ελεύθερης βούλησης: εσύ διαλέγεις εκείνους που θέλεις. Η ονομαστική εορτή , όμως, είναι μια σύμβαση που αποκλείει την ελεύθερη βούληση.

    Επί των επιχειρημάτων του κ. Κασιμάτη επιτρέψτε μου να αντιτάξω τα ακόλουθα:

α) Για τους χριστιανούς το όνομα στον άνθρωπο δίδεται με το βάπτισμα και το γεγονός της βάπτισης έχει μεγαλύτερη σημασία γι αυτούς από το γεγονός  της γέννησης, γιατί ενδύονται τον Χριστό και μεταβαίνουν από τη φθορά στην αφθαρσία (όσοι εις Χριστόν εβαπτίσθητε, Χριστόν ενεδύσασθε»). Η γέννηση είναι μία πράξη φυσιολογική, φέρουσα το στίγμα της προπατορικής αμαρτίας, ενώ, αντίθετα, το βάπτισμα είναι μια πράξη καθαρτική και μία νέα δημιουργία του ανθρώπου, καλύτερη από την πρώτη. Επομένως, γι αυτούς έχει μεγα-λύτερη σημασία να εορτάζουν την ημέρα που εορτάζει ο Άγιος, το όνομα του οποίου πήραν κατά το βάπτισμα, γιατί συμβολίζει την αναγέννησή τους, παρά την ημερομηνία της γέννησής τους που είναι απλώς ένα τυχαίο χρονολογικό γεγονός. Άλλωστε η ζωή γι αυτούς δεν «είναι μία φορά» (επί γης), αλλά έχει και συνέχεια (εν ουρανοίς), και το όνομα που πήραν κατά το βάπτισμα θα τους συνοδεύει και στην άλλη ζωή. 

β) Πράγματι, η ονομαστική εορτή είναι «δημόσια» εορτή, όπως είναι και το βάπτισμα και γι αυτό μπορούν και πρέπει να χαρούν και να συγχαρούν όχι μόνο ο εορτάζων, αλλά και όλοι οι συγγενείς  και οι φίλοι, γιατί θυμίζει την εν Χριστώ αναγέννηση προσφιλούς προσώπου. Κατά το σημείο αυτό, η ονομαστική εορτή έχει και τη (θετική, όχι αρνητική) κοινωνική της σημασία, αφού δίνει την ευκαιρία κοινωνικοποίησης των ανθρώπων. Σε καμιά δε περίπτω-ση δεν είναι «σύμβαση που αποκλείει την ελεύθερη βούληση». Μπορεί άνετα όποιος θέλει να μην εορτάζει, να μη δέχεται ευχές, να μην απαντάει στο τηλέφωνο κλπ.

     Είναι σεβαστή, βέβαια, η προτίμηση του κ. Κασιμάτη να εορτάζει την ημέρα των γενεθλίων του, όπως και κάθε άλλου. Όμως, ο εορτασμός της ονομαστικής εορτής, και στην περίπτωση, ακόμη, που τον εκλάβουμε απλώς ως μία θρησκευτική παράδοση, είναι μία ωραία παράδοση, που τηρείται αιώνες τώρα, συνδέεται με τη φυλή μας και δεν βλέπω το λόγο, για τον οποίο πρέπει να αρχίσουμε να φωνάζουμε ή να γράφουμε «κάτω η (ονομαστική) γιορτή». Όποιος θέλει να μην εορτάζει την εορτή αυτή, για οποιονδήποτε λόγο και ιδίως αν τη θεωρεί «σύμβαση που αποκλείει την ελεύθερη βούλησή» του, είναι ελεύθερος να μην την εορτάζει και να εορτάζει τα γενέθλια του ή οποιαδήποτε άλλη σημαντική γι αυτόν ημέρα και ουδέν πρόβλημα. Όπως είναι ελεύθερος και να την εορτάζει όποιος θέλει, αν θεωρεί ότι η ονομαστική εορτή του είναι σημαντική γι αυτόν και ότι δεν αποτελεί «σύμβαση που αποκλείει την ελεύθερη βούλησή» του. Επομένως, ούτε «ζήτω τα γενέθλια» ούτε «κάτω η γιορτή». Ο καθένας ανάλογα με τα «πιστεύω» του και το τι εκφράζει γι αυτόν η μία ή η  άλλη ημέρα.  (Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα "Καθημερινή" της 22/1/2016)